"Ko posljednji izađe, neka ugasi svijetlo”. Ova kafanska izreka sve češće je sinonim za Nikšić i druge opštine sa sjevera Crne Gore iz kojih su građani godinama samo odlazili i tražili šansu za boljim životom najčešće u Podgorici ili primorskim opštinama. Prošle godine oboren je i rekord. Čak 1.041 stanovnik grada pod Trebjesom raselio se širom Crne Gore. Porazna statistika koju stručnjaci objašnjavaju lošim socio-ekonomskim stanjem i neravnomjernim regionalnim razvojem.
"Ta opština je prešla put od jedne razvijene opštine, regionalnog centra čija je gravitaciona moć bila zaista velika i privlačila stanovništvo van granica svoje države, tu prije svega mislim na privredne aktivnosti, do toga da posljednjih decenija opština Nikšić ima depopulaciju, dakle negativan prirodan priraštaj i negativan migracioni saldo", kazala je demografkinja Mileva Brajušković Popović.
Sličnu analizu i odgovor zašto se iz Nikšića sve više bježi daju i u lokalnoj upravi.
"Vidimo da je na sceni bila dvoipodecenijska devastacija grada sa potpuno uništenom i razorenom privredom, grad u kome nisu postojale strategije za njegov kulturni i turistički preporpod", ističe Vojin Striković, savjetnik predsjednika Opštine Nikšić.
Osim Gusnija i Petnjice, sudbinu Nikšića dijele sve sjeverne opštine Crne Gore među kojima je Bijelo Polje na prvom mjestu, a u negativnu migracionu statistiku uklopilo se i Cetinje iz centralne regije. Duže od decenije stanovnci ovih opština u kontiunitetu samo odlaze.
"Analize pokazuju da su razlozi savremenih migracija nemogućnost za zapošljavanje i nizak dohodak koji svakako utiču na fluktuaciju radne snage gdje male sredine gube stručni i kvalifikovani kadar koji odlazi u razvijene sredine a kako u migracijama najčešće učestvuju mladi ljudi onda oni sa sobom odnose i buduća rađanja sa tog prostora. Ako znamo da imamo opštine u kojima nemamo pedijatra, već on dolazi dva puta nedjeljno iz druge opštine onda nemamo razloga da se pitamo zašto ljudi napuštaju ta područja", kaže za TVCG Brajušković Popović.
U nikšićkoj lokalnoj upravi tvrde da imaju strategiju za zaustavljanje ovog negativnog trenda. Kroz turističku valorizaciju grada i aktivno učešće opštine u razvijanju biznis ambijenta.
"Jedan takva firma je Solar gdje je zaposleno ne tako mali broj ljudi i jedna od takvih akcije je kupovina Željezare koja se na ovaj način vratila pod okrilje Elektroprivrede, odnosno države, gdje se stvaraju uslovi za otvaranje novih radnih mjesta", navodi Striković.
Surova statisika upozorava i nameće dilemu da li je u međuvremenu napravljena nepopravljiva šteta.
"U ovom trenutku rješavanje ovog pitanja zaista zvuči kao utopija. Da bi riješili ovo moramo da težimo ravnomjernom regionalnom razvoju u čijoj osnovi su populacione politike čije mjere moraju da budu sinhronizovane i široko postavljene i dugotrajne, a sve an bazi denebtralizacije i proizvodnje i obrazovanja, administracije i preraspodjele novca", dodaje demografkinja.
2014. Vlada je napravila Strategiju regionalnog razvoja Crne Gore za period do 2020, ali već sad je jasno da je na tom dokumentu neko samo gubio vrijeme. Čini se da će pravu sliku o unutrašnjim migracijama kao i mnoge druge demografske anomalije dati jedino predstojeći popis.
