Poslanici navode da su visoke političke tenzije i polarizacija doveli su do zastoja procesa pristupanja Crne Gore EU.
„Ovaj izvještaj, posljednji u ovom parlamentarnom mandatu, baca svjetlo na velika unutrašnja politička previranja u Crnoj Gori i još jednu godinu stagnacije na putu zemlje ka članstvu u EU. Poslanici Evropskog parlamenta očekuju što je prije moguće formiranje proevropske vlade, koja će jasno i nedvosmisleno podržavati evropske politike i vrijednosti, u skladu sa očekivanjima značajne većine građana zemlje“, poručio je izvjestilac Tonino Picula.
I dok pohvaljuju dugogodišnju posvećenost Crne Gore integraciji u EU, koja i dalje ima visok nivo podrške javnosti, poslanici Evropskog parlamenta kažu da su neuspjeh u izgradnji konsenzusa o pitanjima od nacionalnog interesa i nedostatak međustranačkog dijaloga odgodili napredak u reformama vezanim za EU i gurnuli Crnu Goru u duboku političku i institucionalnu krizu.
U izvještaju, se naglašava hitna potreba za političkom stabilnošću i suštinskim napretkom u ključnim reformama vezanim za EU, posebno u izbornim i pravosudnim reformama i borbi protiv organizovanog kriminala i korupcije.
Poslanici Evropskog parlamenta konstatuju poboljšanje u prevenciji korupcije, pozdravljaju pozitivne napore učinjene u oblasti nelegalne trgovine, posebno u švercu cigareta, i pozivaju Crnu Goru da razvije sveobuhvatnu strategiju za borbu protiv trgovine ljudima i zaštitu njenih žrtava.
Poslanici izražavaju zabrinutost zbog duboke političke polarizacije u crnogorskom medijskom okruženju i nedostatka nezavisnosti javnog emitera. Oni takođe apeluju na Crnu Goru da do kraja 2023. godine izvrši popis stanovništva i stanova koji je odavno zakazan, bez ikakvog političkog uplitanja i prebrojavanja svih priznatih nacionalnih manjina bez straha od zastrašivanja ili krivičnog gonjenja.
Kampanje dezinformacija i ekonomska zavisnost
Poslanici Evropskog parlamenta pozdravljaju nastavak potpunog usklađivanja Crne Gore sa zajedničkom vanjskom i bezbjednosnom politikom EU, uključujući sve sankcije usvojene nakon ruskog agresorskog rata protiv Ukrajine. Izvještaj takođe konstatuje strateški savez Crne Gore sa EU i osuđuje svaki pokušaj vlasti u zemlji da dovede u pitanje njeno članstvo u NATO.
Poslanici Evropskog parlamenta su ozbiljno zabrinuti zbog zlonamjernog stranog uplitanja, pokušaja destabilizacije, hibridnih prijetnji i kampanja dezinformacija od strane stranih aktera u Crnoj Gori, posebno onih koji potiču iz Rusije, Kine i Srbije.
Imajući u vidu dosadašnju zaduženost Crne Gore prema Kini, poslanici Evropskog parlamenta pozivaju vlasti da smanje ekonomsku zavisnost od Kine i pozivaju Crnu Goru da nastavi da koristi Ekonomski i investicioni plan za Zapadni Balkan i Inicijativu „EU Global Gateway“ u cilju pronalaženja zelenije i transparentnije alternative za finansiranje infrastrukturnih projekata.
O dokumentu će se sljedećeg mjeseca glasati na plenarnom zasijedanju EP kada će biti usvojen u formi rezolucije Evropskog parlamenta.
