Ponašanje pješaka u Crnoj Gori je takođe poražavajuće, jer u prosjeku skoro svaki četvrti pješak ne poštuje crveno svijetlo na semaforu, skoro svaki treći prelazi kolovoz van obilježenog pješačkog prelaza. Ovo je pokazala analiza stanja na putevima u Crnoj Gori za 2022. godinu.
U toku 2022. godine u Crnoj Gori su po prvi put, a po ugledu na većinu evropskih zemalja, od strane Mašinskog fakulteta, a u saradnji sa Ministarstvom kapitalnih investicija, izvršeno je mjerenje indikatora bezbjednosti saobraćaja, odnosno prikupljeni su i analizirani podaci o stavovima učesnika u saobraćaju.
“Analiza stavova učesnika u saobraćaju, kao i analiza indikatora bezbjednosti saobraćaja pokazuju veoma loše stanje u skoro svim oblastima koje analize stavova i indikatora bezbjednosti saobraćaja pokrivaju”, ističe se u izvještaju.
Nepoštovanje ograničenja brzine je indikator koji takođe veoma nepovoljno utiče na ukupno stanje bezbjednosti saobraćaja u Crnoj Gori.
“Manji dio vozača ne poštuje ograničenje brzine u naseljenim mjestima, dok veći dio vozača ne poštuje ograničenje na putevima van naseljenog mjesta. Praktično, u prosjeku svaki drugi vozač ne poštuje ograničenje brzine”, pokazao je izvještaj.
U toku istraživanja stavova učesnika u saobraćaju preko 84 odsto vozača u Crnoj Gori su se izjasnili da su najmanje jednom u posljednjih mjesec dana upravljali vozilom iznad propisanog ograničenja brzine u naselju i van naselja.
“Ovakva situacija predstavlja veliki problem s obzirom da je brzina ključni uticajni faktor za nastanak saobraćajnih nezgoda i glavni uzrok nezgoda sa najtežim posledicama”, ističe se u izvještaju.
Vožnja pod uticajem alkohola je jedan od ključnih problema bezbjednosti u saobraćaju.
“Više od trećine vozača je prijavilo da su bar jednom u posljednjih 30 dana upravljali vozilom nakon konzumiranja alkohola dok je 4,7 odsto prijavilo da je upravljalo vozilom nakon upotrebe drugih opojnih sredstava. Zastupljenost vožnje pod uticajem alkohola je dvostruko veća u odnosu na evropski prosjek”, pokazao je izvještaj.
Korišćenje sigurnosnih pojaseva bez obzira na kategoriju vozila i mjesto sjedenja, kao i upotreba dječijih sistema zaštite je na vrlo niskom nivou i predstavlja jedan od problema bezbjednosti saobraćaja.
“Više od jedne trećine vozača najmanje jednom u prethodnih mjesec dana nije koristilo sigurnosni pojas, dok skoro polovina vozača nije koristila sjedišta za djecu prilikom njihovog prevoženja u vozilu. Ovakvo ponašanje vozača ima posebnu težinu imajući u vidu da istraživanja pokazuju da upotreba sigurnosnog pojasa značajno smanjuje rizik od smrtnog ishoda i to kod vozača za oko 50 odsto, putnika na prednjem sjedištu oko 40 odsto, a kod djece za oko 50 odsto”, navodi se u izvještaju.
Ometanje pažnje (korišćenje mobilnog telefona), koje podrazumijeva istovremenu vožnju i telefoniranje korišćenjem ruku u visokom procentu kod vozača putničkih automobila i oko 5,3 odsto za teretna vozila takođe predstavlja veliki problem za bezbjednost saobraćaja.
Osim ometanja pažnje problem u značajnoj mjeri predstavlja i vožnja u umornom stanju.
“Više od četiri petine vozača u Crnoj Gori izjavilo je da su u posljednjih mjesec dana koristili mobilni telefon za vrijeme vožnje, a ta vrijednost je skoro tri puta veća u odnosu na prosječnu vrijednost zemalja iz Evropske unije”, navodi se u izvještaju.
Istraživanja pokazuju da ometanje pažnje učesnika u saobraćaju uzrokuje od 10 do 30 odsto saobraćajnih nezgoda u Evropskoj uniji.
Više od polovine vozača je izjavilo da su upravljali vozilom dok su bili umorni, što je oko dva i po puta više u odnosu na prosjek zemalja Evropske unije.
Ponašanje pješaka u Crnoj Gori je takođe poražavajuće, jer u prosjeku skoro svaki četvrti pješak ne poštuje crveno svijetlo na semaforu, skoro svaki treći prelazi kolovoz van obilježenog pješačkog prelaza.
“Značajan broj pješaka prelazi kolovoz uz ometanje pažnje, odnosno uz korišćenje mobilnog telefona. Problemi u vezi sa ponašanjem pješaka u saobraćaju su veoma izraženi usled čega je rizik od njihovog stradanja visok”, ukazuje se u izvještaju.
Sve je više starijih lica koja kao vozači i dalje učestvuju u saobraćaju, bez obzira na prirodno umanjenje njihovih kognitivno motoričkih sposobnosti.
“Njihovoj namjeri i upornosti da ”voze što duže” direktno pogoduju postojeća zakonska rješenja kao i veoma površna, i sa stanovišta bezbjednosti saobraćaja sporna pa čak i neodgovorna procedura i način dobijanja ljekarskih uvjerenja o zdravstvenoj sposobnosti za vozača motornih vozila”, ističe se u analizi.
U toku 2022. godine poginulo je 18 osoba starosne dobi od 56 i više godina.
