Sindikalna potrošačka korpa 2.000 eura, rast cijena skoro 7%

Centar za edukaciju, informisanje i sindikalna istraživanja utvrdio je sindikalnu potrošačku korpu (SPK) za III kvartal 2024. godina, a ona se odnosi na troškove četvoročlane porodice u Crnoj Gori, sa dvoje djece školskog uzrasta.

Ukupna vrijednost SPK-a za period jul-avgust-septembar 2024. godine iznosi 2.000 eura.

“U poređenju sa prethodnim kvartalom, odnosno drugim kvartalom 2024. godine, sindikalna potrošačka korpa bilježi rast u iznosu od 130,00 eura, odnosno 6,95%”, saopštila je Unija slobodnih sindikata.

Od ukupno deset kategorija troškova koje su definisane Metodologijom za izradu SPK-a, u ovom kvartalu zabilježen je rast u čak pet kategorija, i to:

• Trošak prehrambenih proizvoda – 3,42%
• Troškovi imputirane rente – 11,43%
• Troškovi stanovanja i komunalija – 6,67%
• Troškovi obrazovanja i kulture – 30,00%
• Troškovi ljetovanja – 25,00%

Prikupljanjem novih cijena iz tri najveća trgovinska lanca u Crnoj Gori za 135 namirnica koje ulaze u sastav kategorije troškova prehrambenih proizvoda, odnosno 132 namirnice u ovom kvartalu s obzirom na sezonski karakter nekih od njih, tj. nedostatka istih na rafovima posmatranih trgovinskih lanaca u momentu popisivanja cijena, utvrđeno je da izdatak za prehrambene proizvode u III kvartalu 2024. godine iznosi 605 eura.

„Iznos ove kategorije troškova u porastu je za 20 eura u odnosu na II kvartal 2024. godine kada su isti iznosili 585 eura, čime bilježimo rast od 3,42%. Na rast troškova koja domaćinstva imaju u cilju obezbjeđivanja osnovnih prehrambenih namirnica uticao je prekid akcije ograničavanja marži koju je sprovela Vlada Crne Gore tokom aprila i maja tekuće godine. Ovom akcijom limitirane su cijene 43 proizvoda od posebnog značaja za život i zdravlje ljudi, odnosno cca 500 artikala, od kojih je nešto preko 3/4 proizvoda ulazilo u sastav SPK-a za II kvartal 2024”, saopšteno je iz Unije slobodnih sindikata.

Više relevantnih institucija i udruženja sprovodilo je istraživanja u Crnoj Gori koja su pokazala da se renta povećala i do 60% u poslednje 2-3 godine.

„S obrizom da prosječna cijena rente na teritoriji Podgorice za posmatranu veličinu stana od 60m2 iznosi cca 470 eura, a da je ista još veća na jugu zemlje, kategorija troškova imputirane rente u okviru SPK-a zabilježila je povećanje u prosječnom iznosu od 40,00 eura (11,43%) i sada iznosi 390 eura”, navodi se u saopštenje.

Troškovi stanovanja i komunalija u ovom periodu iznose 240 eura čime se bilježi rast od 6,67%, odnosno 15 eura u nominalnom iznosu (prethodno 225 eura).

„Na rast ove kategorije troškova prevashodno je uticao iznos prosječnog računa električne energije, koji je u ovom kvartalu uvećan zbog sezone hlađenja tokom ljetnjih mjeseci. Osim toga, došlo je i do rasta cijene usluga vodosnabdijevanja, što se takođe odrazilo na ukupan iznos ove kategorije troškova”, navodi se u saopštenju.

Troškovi obrazovanja i kulture su takođe u porastu u ovom kvartalu, upravo zbog opremanja đaka za novu školsku godinu.

„U ovoj kategoriji, SPK bilježi rast za prosječan iznos kompleta knjiga za srednju školu (90 eura), kao i kupovine svesaka i ostalog školskog pribora. Tako ova kategorija troškova za III kvartal bilježi rast od 30%, i iznosi 130 eura. Napominjemo da u ovu kategoriju ne ulazi trošak kupovine udžbenika za osnovnu školu s obzirom da su isti besplatni, a da su djeca posmatrane četvoročlane porodice uzrasta osnovne i srednje škole“, poručuju iz sindikata.

III kvartal 2024. godine obilježilo je vrijeme godišnjih odmora.

„S obzirom na rast ugostiteljskih usluga u prethodnom periodu, došlo je i do porasta troškova ljetovanja za 25%, odnosno sa 100 eura na 125 eura mjesečno. U ukupnom iznosu to bi značilo da je četvoročlana porodica za sedmodnevni boravak na moru na bazi polupansiona u hotelima niže i srednje kategorije morala da izdvoji 1500 eura, što je, kada se podijeli na 12 mjeseci, u nominalnom iznosu rast od 25 eura mjesečno“, poručuju iz USSCG.