Festival (Re)animacija okupio regionalne i evropske autore u Nikšiću

Program je obuhvatio izložbe, radionice, predavanja i filmske projekcije. Fokus je bio na takmičarskoj selekciji kratkog evropskog animiranog filma, u okviru koje su predstavljena zapažena evropska ostvarenja iz prethodne godine.

Nagradu žirija za najbolji film osvojio je „Nijemi film“ makedonskog animatora i reditelja Krsta Gospodinovskog. Film je izveden u zahtjevnoj stop-motion tehnici, u jednom kadru. „Nijemi film“ obrađuje porodične odnose na smjeni epoha, kroz nostalgičnu priču o porodičnom bioskopu. Krstu je uručena nagrada na svečanom zatvaranju festivala u nedjelju, 22. marta, a nagradu je uručio predsjednik žirija Igor Prassel, direktor Animateka festivala u Ljubljani.

Žiri je odlučio da dodijeli i Specijalno priznanje žirija filmu „Psihonauti“ hrvatskog reditelja Nika Radaša, koji na eksperimentalan i nov način tematizuje mentalno zdravlje kroz nadrealni antropomorfni prikaz psihičkih poremećaja.

Međunarodni žiri činili su Igor Prassel direktor Festivala Animateka, Pedro Rivero – specijalni gost ovogodišnjeg izdanja (Re)animacija, i Zarja Menart, slovenačka animatorka i rediteljka prošlogodišnjeg nagrađenog filma „Tri tičice“.

Nagrada publike otišla je portugalskom filmu „Jer je danas subota“ (Porque hoje é Sábado) rediteljke Alise Ece Guimaraes.

U okviru festivala održane su dvije izložbe nagradnog karaktera – Nikšićki salon ilustracije i animacije, zamišljen kao reprezentativna godišnja selekcija domaćih animatora i ilustratora, i međunarodna tematska izložba pod nazivom „ČOVJEK 2026 / HUMAN 2026“, na kojoj se predstavilo 37 autora iz 17 zemalja svijeta.

Na Nikšićkom salonu nagrađeni su autori Petar Šuković (Nagrada Opštine Nikšić u iznosu od 1000 eura), Vana Đuranović (nagrada IPC Tehnopolis u iznosu od 500 eura) i Irma Alibašić (nagrada Saveza izviđača Crne Gore u iznosu od 300 eura).

Na međunarodnoj izložbi ilustracije i animacije HUMAN 2026 nagrađeni su: Milo Bonard (nagrada Radio-televizije Nikšić u iznosu od 1000 eura) i Đorđija Jakobeli (Nagrada Elektroprivrede Crne Gore u iznosu od 1000 eura).

Posebno priznanje dodijeljeno je autorkama Leni Jankov i Galini Bakinov.

O nagradama i selekciji izlagačkog segmenta festivala odlučivao je žiri u sastavu: Srđa Dragović, Aleksandar Ostojić i Milovan Mićo Kadović.

Tokom tri festivalska dana program je uključio i filmske selekcije van takmičarskog programa, i to: Domaći animirani film, selekciju Ars Electronica Animation Festivala u saradnji sa institutom Ars Electronica iz Linca i selekciju „Slovenački film: Zarja Menart u fokusu“ – u čast prošlogodišnje dobitnice.

Osim filmskog programa i izložbenog segmenta, festival je dodatno obogaćen kroz zaseban segment namijenjen profesionalnim animatorima i studentima pod nazivom (Re)animacija Forum, koji je realizovan u saradnji sa Filmskim centrom Crne Gore.

U Dvorcu kralja Nikole održano je predavanje „MOCAPLAB: Od pokreta do animacije“, u okviru kojeg je animator Jovan Mijušković predstavio savremene tehnologije snimanja pokreta i njihove digitalne interpretacije, uz podršku Fonda za inovacije Crne Gore.

Na panelu „Ekosistem animacije: edukacije, festivali, finansiranje“ otvorena su važna pitanja razvoja animacije kroz razmjenu iskustava učesnika iz regiona i Evrope. Učesnici su bili Igor Prassel (festival Animateka), Tina Smrekar (Univerzitet u Novoj Gorici), Krste Gospodinovski (Flipbook Film Festival) i Isidora Vulić (Animator Fest Jagodina).

Završni dan festivala započeo je u opuštenoj atmosferi „Ilustratorskog piknika“ ispred Gradske kuće u Nikšiću, koji je okupio polaznike radionice Škole stripa, ilustracije i karikature u saradnji sa IPC Tehnopolis.

U popodnevnim časovima fokus je stavljen na domaću scenu i program animiranih filmova crnogorskih autora Maje Kecojević, Miloša Prodanovića, Mila Bešovića, Svetlane Andrianove i Petra Đurišića, dok je kasnije uslijedio program „Gost van žanra“, posvećen Dejani Poposkoj, makedonskoj glumici i rediteljki.

Centralni događaj večeri bilo je predavanje specijalnog gosta festivala, Pedra Rivera. Kroz ličnu perspektivu i bogato profesionalno iskustvo, Rivero je govorio o procesu pisanja scenarija za igrani i animirani film, pružajući dragocjene uvide publici i učesnicima festivala.

Festival (Re)animacija organizovan je uz podršku Ministarstva kulture i medija, Filmskog centra Crne Gore, Opštine Nikšić, Ambasade Republike Slovenije, Elektroprivrede Crne Gore, IPC Tehnopolisa, JU Nikšićkog pozorišta, JU „Muzeji i galerije Nikšić“, JU Narodne biblioteke „Njegoš“, Radio-televizije Nikšić, Turističke organizacije Nikšić, Saveza izviđača Crne Gore, Omladinsko-kulturnog centra Tibor i Pivare Trebjesa.