NVO Zagrad: Mještani protestovali, pa kažnjeni novčanim i uslovnim kaznama zatvora

Iz te NVO su poručili da se ne mogu kažnjavati građani koji brane svoje živote i životnu sredinu, dok odgovorni za nesaniran rudokop i dalje ćute.

“Neprijatno smo iznenađeni upornim ignorisanjem zahtjeva upućenih Ministarstvu energetike i rudarstva, a koji se odnose na probleme sa kojima se suočavaju mještani sela Zagrad i Oblatno zbog nepoštovanja Zakona o rudarstvu i Ugovora o koncesiji vezanih za zatvoreni rudokop Zagrad”, navodi se u saopštenju koje potpisuje direktor NVO Zagrad Ivan Đurović.

Podsjeća, da nakon zatvaranja rudokopa Zagrad prošle godine, prethodni koncesionar, firma Uniprom Metali, nije izvršio sanaciju i rekultivaciju rudokopa, što je po Zakonu o rudarstvu i važećem koncesionom ugovoru bila, a i dalje je njegova obaveza. Zatvaranje rudokopa, kako kaže, ni na koji način ne oslobađa koncesionara odgovornosti da izvrši rekultivaciju i sanaciju prostora koji je bio predmet eksploatacije.

“Poseban problem predstavlja lokalni put koji vodi prema selu Zagrad, a dalje prema zaseoku Raspuće, župskim katunima Trešnica, Stojaga, Konjsko i Lukavica, kao i prema Kapetanovom jezeru. Ovaj put je prilikom otvaranja rudnika izmješten i privremeno izgrađen obodom rudokopa i kao takav danas predstavlja ozbiljnu bezbjednosnu prijetnju ne samo za lokalno stanovništvo već i za brojne turiste i prolaznike koji koriste ovu saobraćajnicu. Nakon više od dvije decenije eksploatacije, nije učinjeno gotovo ništa da se kroz sanaciju proširi zaštitna zona i navedeni put obezbijedi od klizišta, erozije i odrona”, naveo je Đurović.

Kako ističe, obilne padavine tokom prethodnih mjeseci dodatno su pogoršale stanje na terenu, dovodeći do odrona i klizišta koja su ozbiljno potkopala ovaj putni pravac i time ugrozila bezbjednost svih njegovih korisnika. U ozbiljnost problema, dodaje on, mogli su se uvjeriti i predsjednica Skupštine Opštine Nikšić, kao i brojni novinari prilikom nedavne posjete ovom lokalitetu.

“Prije pola godine na lokalitetu zatvorenog rudokopa Zagrad pojavio se novi koncesionar, firma MM Sistem, koja vrši odvoz kamena i drobljenog pijeska na osnovu, za sada javnosti nepoznatog ugovora o koncesiji — da li kao novi koncesionar ili kao koncesionar kojem je koncesija ustupljena od strane firme Uniprom Metali. Obratili smo se Ministarstvu energetike i rudarstva, kao jedinoj nadležnoj instituciji koja reguliše ovu oblast, sa zahtjevom da nam dostavi pomenute ugovore, ukoliko postoje, pozivajući se na Zakon o slobodnom pristupu informacijama. Međutim, već pola godine ne dobijamo nikakav odgovor”, kazao je Đurović.

Podsjeća da su 3. marta uputili i urgenciju, ali bez odgovora.

“Mještani sela Zagrad i Oblatno, u želji da zaštite svoje živote, živote svoje djece, kao i živote brojnih izletnika, turista i građana Danilovgrada, Podgorice i Kolašina do čijih katuna vodi ovaj put, bili su prinuđeni da se samoorganizuju. Nakon što od Ministarstva energetike i rudarstva nijesu dobili odgovore, bili su prinuđeni da protestuju, a potom i da radikalizuju protest. Nereagovanje Ministarstva na ove zahtjeve imalo je za posljedicu gubljenje dragocjenog vremena koje je mještanima prijeko potrebno za proljećne radove na selu. Istovremeno su nastali dodatni problemi i tenzije na terenu, uključujući prisustvo policije, ubjeđivanja i privođenja mještana, kao i izlazak žena i djece na blokade. Sve je rezultiralo juče pokretanjem prekršajnih postupaka, izricanjem novčanih kazni, pa čak i uslovnih kazni zatvorom. Privođene su čak i osobe starije od 80 godina”, navodi se u saopštenju.

Dodaje da ignorantski odnos Ministarstva energetike i rudarstva dodatno produbljuje sumnju da se u vezi sa dodjelom koncesija za rudokop Zagrad nije postupalo u potpunosti u skladu sa zakonom, niti su ispoštovane obaveze iz ugovora o koncesiji sa prethodnim koncesionarom.

“Zbog svega navedenog, izražavamo punu podršku mještanima u zahtjevu da se utvrdi odgovornost i obezbijedi sanacija rudokopa Zagrad, jer je bezbjednost ljudi iznad svakog interesa. Ne mogu se kažnjavati građani koji brane svoje živote i životnu sredinu, dok odgovorni za nesaniran rudokop i dalje ćute. Ponovo ćemo se obratiti Delegaciji Evropske unije u Crnoj Gori kako bismo je dodatno upoznali sa pasivnošću nadležnih institucija i stvarnim stanjem na terenu, koje se odnosi na obaveze iz poglavlja 27”, poručio je Đurović, direktor NVO Zagrad.